زینب آزادبخت
تماس با من
پروفایل من
نویسنده وبلاگ زینب آزادبخت
آرشیو وبلاگ
      زمین شناسان دانشگاه آزاد اسلامی (مسیری جدید در ارتقای سطح علمی)
همه چیز در مورد رنگین کمان نویسنده: زینب آزادبخت - ۱۳٩٠/٧/۱٠

«رنگین کمان» پدیده‌ای نوری و قیاسی است که زمانیکه خورشید به قطرات نم و رطوبت جو زمین می‌تابد باعث ایجاد طیفی از نور در آسمان می‌شود. این پدیده به شکل یک کمان رنگین در می‌آید. همواره رنگین کمان‌هایی که بواسطهٔ نور خورشید بوجود می‌آیند در بخشی از آسمان درست در سوی مخالف خورشید ظاهر می‌شوند.

در یک «رنگین‌کمان اصلی» (رنگین‌کمان پایین‌تر، و معمولاً روشن‌تر) رنگ قرمز در بخش بیرونی (یا بالایی) کمان، و بنفش در بخش درونی دیده می‌شود. این رنگین‌کمان با نوری که یک‌بار از قطرات آب بازتابیده بوجود می‌آید. در یک رنگین‌کمان دوتایی، کمان دومی ممکن است بالا و بیرون کمان اصلی دیده شود، و ترتیب رنگ‌هایش معکوس شده‌است (رنگ قرمز در هر یک از دو رنگین‌کمان به سوی دیگری است). این رنگین‌کمان دوم با دوبار انعکاس نور در قطرات آب بوجود می‌آید. محدودهٔ بین دو رنگین‌کمان تاریک است. دلیل این نوار تاریک این است که هنگامیکه نور زیر رنگین‌کمان اصلی از انعکاس قطره می‌آید، و نور بالای رنگین‌کمان بالایی (دومی) نیز از انعکاس قطره می‌آید، هیچ مکانیزمی برای ناحیهٔ بین یک رنگین‌کمان دوتایی وجود ندارد تا نور انعکاس یافته از قطرات آب دیده شود. رنگین‌کمان‌های سه‌تایی (در سبک و زاویه یکسان با رنگین‌کمان‌های دوتایی) غیر ممکن‌اند، چون انعکاس سوم از نور درون قطرات آب پرتوهایشان را تقریباً در جهت خورشید می‌تاباند، و از اینرو نامرئی هستند. ممکم است بعضی پدیده‌ها (نظیر «کمان‌های اضافی» خیلی نزدیک و درون کمان‌های اصلی) با «رنگین‌کمان‌های سه‌تایی» اشتباه گرفته شوند. همچنین برای یک ناظر غیرممکن است که برای دیدن رنگین‌کمان حاصل از قطرات آب در زاویه‌ای غیر از زاویه مرسوم (که ۴۲درجه با جهت مخالف خورشید می‌سازد) طرحی بریزد. حتی اگر ناظری ناظر دیگری را که بنظر می‌رسد «زیر» یا «در انتهای» یک رنگین‌کمان است ببیند، ناظر دوم رنگین‌کمان متفاوتی را، در ه مان زاویه‌ای که ناظر اول دیده بود، خواهد دید. از اینرو، یک «رنگین‌کمان» شیء فیزیکی نست، و بطور فیزیکی نمی‌توان به آن نزدیک شد.

یک رنگین‌کمان طیف پیوسته‌ای از رنگ‌ها را پوشش می‌دهد؛ نوارهای متمایز (شامل تعدادی نوار) که ساختهٔ دید رنگی انسان هستند، و هیچ نوع نواربندیی در یک عکس سیاه سفید از رنگین‌کمان مشاهده نمی‌شود (فقط گرادیان ملایمی از شدت به یک مقدار بیشینه می‌رسد، سپس با یک کمینه در طرف دیگر کمان محو می‌شود). برای رنگ‌هایی که با چشم انسان معمولی دیده می‌شود، توالی ذکر شده و به یاد مانده، در فارسی، هفت‌تایی نیوتن قرمز، نارنجی، زرد، سبز، آّبی، نیلی و بنفش است (که بطور مردم پسند به روش کلمه‌سازی قنزسانب حفظ می‌شود). با این حال افراد کور-رنگ رنگهای کمتری خواهند دید. رنگین‌کمان‌ها می‌توانند بوسیلهٔ اشکال زیادی از آب معلق در هوا بوجود آیند. این تنها شامل باران نمی‌شود، مه، افشانه، و شبنم معلق در هوا نیز می‌توانند رنگین‌کمان تشکیل دهند.

قابلیت دیدن

رنگین‌کمان‌ها را می‌توان هر زمان که قطرات آب در هوا وجود دارند و نور خورشید از پشت سر در یک زاویه عمودی کوچک می‌تابد مشاهده کرد. اغلب جلوه‌های تماشایی رنگین‌کمان زمانی رخ می‌دهند که نیمی از آسمان هنوز با ابرهای بارانی تاریک است و ناظر در نقطه‌ای در جهت خورشید که آسمان آن صاف است قرار دارد. نتیجه یک رنگین‌کمان تابان است که با زمینهٔ تاریک در کنتراست دارد.

در نزدیکی آبشارها و فواره‌ها نیز معمولاً اثر رنگین‌کمان مشاهده می‌شود. بعلاوه، در طول یک روز آفتابی این اثر را می‌توان بطور مصنوعی با پراکنده ساختن قطرات آب در هوا ایجاد کرد. یک مهتاب‌کمان، رنگین‌کمان ماهتابی یا رنگین‌کمان شب‌هنگام، را به ندرت در شب‌های شدیداً مهتابی می‌توان مشاهده کرد. از آنجا که قوهٔ بینایی انسان برای رنگ در نور کم ضعیف است، مهتاب‌کمان‌ها اغلب سفید مشاهده می‌شوند. عکاسی از نیم‌دایرهٔ کامل رنگین‌کمان در یک فریم مشکل است، چون نیاز به زاویه دید ۸۴درجه‌است. برای یک دوربین mm۳۵، یک عدسی با فاصله کانونی mm۱۹ یا عدسی زاویه-گسترده کمتر مورد نیاز است. حال که نرم‌افزارهای قدرتمندی برای چسباندن چندین عکس در یک پانوراما در دسترس است، تصاویر کل کمان و حتی کمان‌های ثانویه را می‌توان به راحتی از یک سری از فریم‌های رویهم‌افتاده ساخت. از داخل هواپیما، شخص شانس دیدن تمام دایرهٔ رنگین‌کمان را، با سایهٔ هواپیما در مرکز، دارد. این پدیده می‌تواند با گلوری اشتباه گرفته شود، اما یک گلوری معمولاً خیلی کوچکتر است و تنها ۲۰-۵درجه را پوشش می‌دهد.

در شرایط دید خوب (برای مثال، وجود ابر تیره در پشت رنگین‌کمان)، کمان دوم را با ترتیب رنگ معکوس می‌توان دید. در زمینهٔ آسمان آبی، کمان دوم به سختی قابل رویت است.


طیف

رنگین‌کمان طیف پیوسته‌ای از رنگ‌ها را پوشش می‌دهد- هیچ «نواری» وجود ندارد. تفکیک ظاهری محصول رنگ‌دانه‌های نوری در چشم انسان و پردازش عصبی خروجی‌های گیرنده‌های نوری‌مان در مغز است. از آنجا که قلهٔ پاسخ گیرنده‌های رنگی انسان از فردی به فرد دیگر تغییر می‌کند، افراد مختلف اندکی رنگها را متفاوت خواهند دید، و افرادی که کور رنگ هستند تعداد کمتری از رنگ‌ها را خواهند دید. با این حال، هفت رنگی که در زیر لیست شده‌اند گمان می‌شود که از این حکایت می‌کنند که انسان‌ها در هر کجا، با دید رنگی عادی، رنگین‌کمان را چگونه می‌بینند. رنگ آخر در رنگین‌کمان بنفش است، نه ارغوانی.

توضیح علمی

نور که ابتدا هنگام ورود به سطح قطره باران شکسته شده‌است، در پشت قطره بازتاب می‌کند، و بار دیگر هنگام ترک قطره می‌شکند. اثر کلی به گونه‌ای است که نور ورودی در گسترهٔ عریضی از زاویه‌ها، با بیشترین شدت نوری در زاویهٔ 40 تا 42 درجه، باز می‌تابد. زاویه مستقل از اندازهٔ قطره‌است، اما به شاخص شکست آن وابسته‌است. آب دریا شاخص شکست بزرگتری نسبت به آب باران دارد، از اینرو شعاع «رنگین‌کمان» در افشانهٔ دریا کوچکتر از یک رنگین‌کمان واقعی است. این رنگین‌کمان برای چشم غیر مسلح با چینش از دست رفته‌ای از این‌کمان‌ها مشاهده می‌شود.مقدار شکست نور به طول‌موج‌اش، و از اینرو به رنگ‌هایش بستگی دارد. نور آبی (طول موج کوتاهتر) در زاویهٔ بزرگتری نسبت به نور قرمز می‌شکند، اما بواسطهٔ بازتاب پرتوهای نور از پشت قطره، نور آبی نسبت به نور قرمز هنگام خروج از قطره با زاویهٔ کمتری با پرتو نور سفید فرودی اصلی می‌سازد. ممکن است فکر کنید که عجیب است که الگوی رنگ‌ها در یک رنگین‌کمان قرمز را در بیرون کمان و آبی را در درون آن دارد. با این‌حال، زمانیکه این موضوع را با دقت بیشتری وارسی کنیم، متوجه می‌شویم که اگر نور قرمز خارج شده از یک قطره توسط ناظری مشاهده شود، نور آبی آن قطره دیده نخواهد شد زیرا این نور در مسیری متفاوت با نور قرمز حرکت قرار دارد: مسیری که با چشمان ناظر در یک راستا نیست. نور آبی مشاهده شده در این رنگین‌کمان از قطرهٔ متفاوتی می‌آید، که بایستی زیر قطره‌ای باشد که نور قرمز از آن مشاهده می‌شود.

عکس اعتقاد عموم، نور در پشت قطره باران دستخوش بازتاب کلی نمی‌شود، و مقداری نور از پشت قطره خارج می‌شود. با این حال، نور خروجی از پشت قطره باران بین ناظر و خورشید رنگین‌کمان تشکیل نمی‌دهد زیرا طیف تابشی از پشت قطره باران بمانند زنگین‌کمان‌های مرئی دارای شدت حداکثری نیستند، و از اینرو رنگ‌ها بیشتر از آنکه رنگین‌کمان تشکیل دهند، با هم ترکیب می‌شوند.

رتوهای نوری از یک سو وارد قطره‌باران می‌شوند (معمولاً یک خط مستقیم از خورشید)، از پشت قطره باز تابیده، و هنگام ترک قطره باران می‌پیچد. نور ترک کننده قطره دز زاویه گسترده‌ای، با بیشینهٔ شدت بین 89ر40 تا 42درجه، پهن می‌شود.

با ورود پرتو سفید به قطره باران به رنگ‌های مختلفی جدا می‌شود زیرا نور قرمز نسبت به آبی با زاویهٔ کمتری شکسته می‌شود. در هنگام ترک قطره، پرتوهای قرمز نسبت به پرتوهای آبی در زاویه کوچکتری می‌چرخند، یک رنگین‌کمان تشکیل می‌دهند.

یک رنگین‌کمان در واقع در محل مشخصی از آسمان وجود ندارد. محل ظاهر شدنش به محل ناظر و موقعیت خورشید بستگی دارد. تمام قطرات باران نور خورشید را یکسان شکسته و باز می‌تابند، اما فقط نور از بعضی قطرات باران به چشم ناظر می‌رسد. این نور همان است که رنگین‌کمان را برای ناظر تشکیل می‌دهد. محل یک رنگین‌کمان در آسمان نسبت به ناظر همیشه در سوی مخالف خورشید است، و همیشه رنگین‌کمان درونی روشنتر از رنگین‌کمان بیرونی است. مرکز کمان سایهٔ سر ناظر است، یا بطور دقیقتر نقطهٔ پادخورشیدی (که در طول روز زیر افق است)، در زاویهٔ 40 تا 42درجه نسبت به خط بین سر ناظر و سایه‌اش ظاهر می‌شود. در نتیجه، اگر خورشید بالاتر از 42درجه باشد، رنگین‌کمان زیر خط افق خواهد بود و معمولاً به مقدار کافی قطره باران بین افق (یعنی، ارتفاع چشم) و زمین وجود ندارد، تا رنگین‌کمان تشکیل دهند. استثناها زمانی رخ می‌دهند که ارتفاع ناظر از سطح زمین بیشتر شود، برای مثال در یک هواپیما، در بالای کوه، یا بالای یک آبشار.

منابع:

National geographic

Wikipedia 

Earth scince 

گردآوری : زینب آزادبخت

لینک      نظرات ()      

مطالب اخیر میکای سیاه مراحل نوشتن پروپوزال فوق لیسانس/ دکتری در کانادا بیست و سومین همایش بلورشناسی و کانی شناسی ایران اولین کنفرانس ملی سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی در علوم زمین توپاز عناصر کمیاب (REE) کماتوئیت و بافت اسپینیفکس مهناز میرزایی، اولین زن معدنکار ایران پگماتیت چیست؟ حقیقتی تلخ و رایج در دانشگاه های ایران
کلمات کلیدی وبلاگ 1390 (٢) 5 شهریور 1390 (۱) arc gis (٢) babylon geology glossary (۱) death valley (۱) earth (٤) fluid inclusion (۱) gps (۱) gravity (۱) icp (۱) icp-ms (۱) landslid (٢) niagara falls (۱) pirajno 2009 (۱) plan of study (۱) ree (۱) remote sensing (۱) satellite image (۱) usgs (۱) xrd (۱) آبشار (۱) آبشار نیاگارا (۱) آبشناسی (٤) آتشفشان (٥) آتشفشان های زیر یخچالی (۱) آتلانتیس (۳) آخرین اخبار (۱) آزمون جامع دکتری (۱) آزمون دکتری (٢) آزمون کارشناسی ارشد (۱) آمادگی برای آزمون دکتری (۳) آمار جالب (۱) آندالوزیت (۱) اب شناسی (۳) ابر قاره ها (۱) ابزار سنگی (۱) اتشفشان (۱) اخبار جالب (٩) اخبار زمین شناسی (٤۱) اخبار گروه (٤) ادامه تحصیل در خارج از کشور (٢) اربیکولار (٢) ارسال مقاله (۳) استخدام (٢) اعلام نتایج دکتری (۱) البرز (۱) الماس (۱) الیوین (۱) انجمن زمین شناسی ایران (۱) انعکاس نور (۱) انواع جریان ماگما (۱) انواع کانی سازی (٢) اهمیت نویسنده اول در مقاله (۱) اولین پرنده (۱) اولین زن معدنکار ایران (۱) اولین کنفرانس ملی سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرا (۱) اولین کنگره بین‌المللی عناصر نادر خاکی و تکنولوژی (۱) اکتشاف معدن (۱) ایزوتوپهای ناپایدار (۱) ایزوتوپهای ناپایدار (۱) ایستگاه فضایی بین المللی (٢) بازالت (۱) بافت اسپینیفکس (۱) بافت سنگهای آذرین (۱) بافت گرافیکی (۱) بد زمین (۱) برج میلاد (۱) برش های الماس (۱) بزرگترین ماه (۱) بلور شناسی (۱) بلورشناسی (۱) بلک اسموکر (۱) بنیاد ملی نخبگان (۱) بورس (۱) بی بی سی (٤) بیبیلان (۱) بیست و سومین همایش بلورشناسی و کانی شناسی ایران (۱) بیوتیت (٢) پالئوتکتونیک (۱) پایان نامه (۱) پتانسیل شیمیایی (۱) پترولوژی (۱) پراش پرتو ایکس (۱) پروژه تحقیقاتی (٢) پس لرزه (۱) پگماتیت (۱) پگماتیت (۱) پلاژیوکلاز (۱) پلاژیوکلاز در مقطع نازک (۱) پلاژیوکلاژ زونه (۱) پیروکسن (۱) پیش بینی زلزله (۱) تبریک سال 1391 (۱) ترمومتری (۱) تسونامی (٤) تصاویر ماهواره ای (۱۱) تصفیه آب (۱) تصویر فضایی (٥) تصویر ماهواره ای (٤) تعیین درجه حرارت (۱) تقسیم بندی ژئوشیمیایی عناصر (۳) تقسیم بندی گرانیت ها (۱) تقسیم بندی گلداشمیت (۳) توپاز (۱) توده هوایی (۱) توصیف سنگهای گرانیتی (۱) توصیف سنگهای گرانیتی (۱) تکامل انسان (۱) تکتونیک (٢) جاذبه زمین (۱) جاذبه های گردشگردی ایران (۱) جریان گدازه ای (۱) جریان واریزه (۱) جو (۱) جواهر (۳) حشرات (۱) حقیقت تلخ (۱) خزش (۱) خورشید (٤) دانشجو (۱) دانشگاه آزاد (٢۸) دانشگاه آزاد تهران شمال (۱) دانشگاه پیام نور ابهر (۱) دانشگاه دامغان (۱) دانشگاه سراسری (۳) دانشگاه شاهرود (۱) دانشگاه شهید بهشتی (۱) دانشگاه فردوسی مشهد (۱) دانلود (۱) دانلود مقاله زمین شناسی (۱٤) دانلود نقشه زمین شناسی (۱) دانلود کتاب (٢) دانلود کتاب زمین شناسی (٤) دایناسور (۳) دریاچه ارومیه (۳) دفاع از عنوان پایان نامه (۱) دهانه آتشفشان (۳) دودکش جن (٢) دودکش های سیاه (۱) دوران ژوراسیک (۱) دوره آموزشی arc gis (۱) دوره آموزشی آرک (۱) دوماه در آسمان (۱) دکتر قریب (۱) دکتر مالکی (۱) دکتری دانشگاه آزاد (۱) دکتری در خارج از کشور (۳) دیرینه شناسی (۱) دیوار چین (۱) راه شیری (۱) رسوب شناسی (۳) رعد و برق (٢) رفع مشکل دانلود (۱) رنگین کمان (۱) روان شدگی (٢) روش های آنالیز نمونه های معدنی (٢) روی (۱) ریزش (۱) ریشتر (۱) زباله های فضایی (۱) زلزله (٧) زلزله آذربایجان (۱) زلزله تبریز (۱) زلزله ترکیه (۱) زلزله تهران (۱) زلزله ژاپن (۱) زلزله سنجی (۱) زمرد (۱) زمین ساخت (۱) زمین شناس (٢) زمین شناسان دانشگاه آزاد اسلامی (٢٧) زمین شناسی (٢۱) زمین شناسی اقتصادی (٩) زمین شناسی پزشکی (٢) زمین شناسی تاریخی (٤) زمین شناسی زیست محیطی (٥) زمین شناسی نفت (٢) زمین شناسی نفت دکتر رضائی (۱) زمین لرزه (۳) زمین لغزش (٤) زمین لغزه (۱) زنجان (۱) زینب آزادبخت (۱۳) ژئوتوریسم (۱) ژئوشیمی (٥) ژئوشیمی رولینسون (۱) ژئوفیزیک (٢) سازمان زمین شناسی کشور (۳) سازند آسماری (۱) ساعت زمین (۱) ستاره (٢) سد (۱) سد ستارخان (۱) سربازی (۱) سرطان (۱) سقوط (۱) سمینار زمین شناسی (۱) سنجش از دور (۱) سنگ آذرین (۳) سنگ شناسی (۳) سنگ شناسی دگرگونی (۱) سنگ شناسی رسوبی (٢) سنگهای گرانیتی (۳) سوالات مصاحبه حضوری آزمون دکتری (۳) سیاره (٤) سیارک (۱) سیالات درگیر (۱) شایعات زمین شناسانه (٢) شرط معدل (۱) شرکت ملی نفت (۱) شفق قطبی (٢) شق القمر (۱) طبقه بندی گرانیت ها (۱) عصر یخبندان (۳) عطارد (۱) علوم پایه (۱) عناصر سیدروفیل (۱) عناصر لیتوفیل (۱) عناصر نادر خاکی (۱) عناصر کالکوفیل (۱) عناصر کمیاب (۱) عکس زمین شناسی (٢٤) غار (٢) غروب آفتاب (۱) فرسایش (٤) فرسایش بادی (۱) فسیل (٢) فسیل شناسی (۱) فضا (٩) فضاپیما (٢) فعالیت شیمیایی (۱) فلدسپارها (۱) فوت دکتر یعقوب پور (۱) فوگاسیته اکسیژن (۱) فولییشن (۱) فوکوشیما (۱) فیزیک (۱) فیس بوک (٢) قطب شمال (٢) گدازه بالشی (۱) گرانوتوئیدها (۳) گرانیت (٦) گرانیت قلع دار (۳) گرانیت نوع a (٢) گرانیت نوع i (۱) گرانیت نوع s (۱) گرایزن (۱) گردهمائی (٢) گرم شدن زمین (٢) گروه میکا (٢) گسترش جانبی (۱) گسل (۱) گل (۱) گوهر شناسی (۱) لغتنامه زمین شناسی (۱) مالاکیت (۱) ماه (٤) ماه گرفتگی (٢) ماکروفسیل (۱) محلول های هیدروترمال (۱) مخازن نفتی (۱) مخازن کربناته (۱) مخاطرات زمین (۱) مخروط افکنه (۱) مدارک مورد نیاز اقدام برای تحصیل در خارج از کشور (۱) مردان نمکی (۱) مریخ (۱) مس (۳) مشکین شهر (۱) مصاحبه حضوری دکتری (۳) مطالعه سیالات درگیر (۱) معدن ذغالسنگ (۱) معدن نمک چهر آباد (۱) مقالات آی اس آی (٢) مقاله زمین شناسی (۱۳) ملات (۱) مناطق دیدنی ایران (۱) منبع زمین شناسی نفت (۱) مهناز میرزایی (۱) مهندسی معدن (٢) مکانیسم های کانونی (۱) میدان مغناطیسی (٢) میکای سیاه (٢) میکای لیتیم دار (۱) ناسا (۱٥) نتایج کارشناسی ارشد آزاد (۱) نتایج کارشناسی ارشد ازاد 1390 (۱) نتایج کنکور آزاد (۱) نتایج کنکور سراسری (٢) نجوم (٦) نحوه اقدام برای ادامه تحصیل خارج از کشور (۳) نحوه نوشتن مقاله علمی (۱) نشست زمین شناسی (۱) نصاویر ماهواره ای (۱) نفت (۱) نفشه 1:250000 (۱) نقشه زمین شناسی (۱) نیروگاه اتمی فوکوشیما (۱) همایش (٢٧) هوازدگی (۳) هواشناسی (۱) هیئت علمی (۱) کارست (۱) کارگاه آموزشی (۱) کاسیتریت (۱) کانسارهای پورفیری (٢) کانسارهای هیدروترمال (۱) کانون زلزله (۱) کانی (۱) کانی سازی اسکارن (٢) کانی شناسی (٦) کانی شناسی میکروسکوپی (۳) کانی های صنعتی (۱) کانی های فلزی (٢) کانیها در زیر میکروسکوپ (٢) کلاس های آموزشی (۱) کماتوئیت (۱) کنفرانس (۱۳) کنگره (۱) کنکور دکتری (٤) کنکور کارشناسی ارشد (٢) کهکشان (٥) کویر مرنجاب (۱) کویرهای ایران (۱) کیلا اوا- هاوایی (٢) کیمبرلیت (۱) یخچالهای طبیعی (٢)
دوستان من وبسایت گروه فیس بوک گروه سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال (علوم پایه) سازمان نقشه برداری کشور پایگاه ملی داده های علوم زمین کشور گروه مشاوران علوم زمین پانا انجمن علمی زمین شناسی دانشگاه تهران گروه زمین شناسی دانشگاه اصفهان در فیس بوک گروه زمین شناسی دانشگاه تربیت مدرس در فیس بوک دانشگاه آزاد اسلامی شیراز دانشگاه تهران دانشگاه شهید بهشتی دانشکده زمین شناسی دانشگاه هاروارد دانشکده زمین شناسی دانشگاه تورنتو دانشکده زمین شناسی دانشگاه اتاوا وبلاگ بزرگ مقالات زمین شناسی زمین شناسی علمی زیبا دانشجویان زمین شناسی اقتصادی لاهیجان Earth پایگاه برنامه های علوم زمین مهندسین مشاور خاک و پی فیدار گروه زمین آزمون دنیای ژئوماتیکس انجمن زمین شناسی اقتصادی ایران Carbonate Sedimentologist سازمان فضایی ایران زمین شناس جوان سایت فدک GEO-GIS خبرنامه زمیننیوز بزرگ ترین وبلاگ تست زمین شناسی در ایران وبلاگ زمین شناسی پرتیکان سنگ شناسی رسوبی(مجتبی مهدی نیا) شرکت معدنی سنگ گرانیت شفق نطنز گروه کوهنوردی اوشیدا زاهدان وبلاگ زمين شناسي لرستان فارغ التحصیلان زمین شناسی ورودی 82 دانشگاه شهید چمران اهواز MS-GEOLOGIST دختر زمین شناس زمین شناسی و ژئوتوریسم Iranian Geologist غارهای ایران ژئومورفولوژی، علم مطالعه اشکال زمین زمین شناسی انجمن نجوم آماتوری لیرا وبسایت شخصی دکتر رضا میرزایی محمودآبادی رخساره مهندسین معدن دانشگاه صنعتی بیرجند سایت تخصصی جی.آی.اس انجمن عملی مهندسی معدن تهران جنوب آزمونکده : بانک جامع سوالات دانشجویان زمین شناسی زاهدان