زینب آزادبخت
تماس با من
پروفایل من
نویسنده وبلاگ زینب آزادبخت
آرشیو وبلاگ
      زمین شناسان دانشگاه آزاد اسلامی (مسیری جدید در ارتقای سطح علمی)
پتانسیل شیمیایی، فعالیت شیمیایی و فوگاسیته نویسنده: زینب آزادبخت - ۱۳٩٢/٤/٢٠

واژه های پتانسیل شیمیایی، فعالیت شیمیایی و فوگاسیتی در بحثهای مرتبط با محلول های هیدروترمال و آلتراسیون های مرتبط با آنها شامل دیدگاه شیمی فیزیکی (Physical chemistry) ، تعادل شیمیایی و ترمودینامیک به کرار استفاده میشوند.

توانایی (استعداد) یک ترکیب در واکنش دادن با تریبات دیگر پتانسیل شیمیایی نامیده شده و نمایانگر سطح خاصی از انرژی یک ترکیب در یک فاز می باشد. پتانسیل شیمیایی مشابه انرژی پتانسیل جاذبه می باشد که در آن پایدار ترین حالت متعلق به پایین ترین پتانسیل می باشد. پتانسیل شیمیایی توسط فرمول زیر تعریف می شود:

μa=(dG/dXa)(P,T);Xb,Xc etc

در معادله بالا، پتانسیل شیمیایی ماده a برابر است با تغییرات تابع حالت گسترده G  (انرژی  داخلی، حجم، جرم) ایجاد شده توسط اضافه شدن مقدار کمی ماده a در حالیکه فشار و حرارت (P&T) و تمام مواد دیگر (a, b, etc) ثابت باقی می مانند(Best 1982) . پتانسیل شیمیایی آب در یک مذاب سیلیکاتی آبدار در حالت تعادل برابر است با پتانسیل شیمیایی بخارآب، که به عبارت دیگر برابر است با پتانسیل آب در کانیهای آبدار(Best 1982).

فعالیت گونه های شیمیایی توسط a معنا شده و تقریبا متناسب است با تمرکز این ماده و بصورت مول در لیتر بیان می شود. در محلول های جامد و یا مخلوطی از مایعات،فعالیت شمیایی با کسر مولی جزء اصلی در ارتباط می باشد (در علم شیمی کسر مولی  برابر است با مقدار جزء اصلی ( محلول)  تقسیم بر مقدار کل همه اعضای مخلوط   ).

فعالیت شیمیایی در گازها تقریبا برابر با فشار نسبی آنهاست (Rose et al. 1979 و توسط فرمول زیر بیان میشود:

a=m 

m تمرکز و a ضریب فعالیت می باشند(Hemley and Jones 1964).

فوگاسیتی اندازه تمایل یک گاز یا بخار به فرار و خروج از رفتار ایده آل می باشد. در مخلوطی از گازها، فوگاسیتی یک گاز نسبتی است از کسر مولی آن گاز، یا تمرکز آن در مخلوط در فشار کل. بر اساس رابطه: 

(=X (P,T

فوگاسیتی منحصر به گازها نبوده و در مورد جامدات و مایعات نیز بکار برده می شود که در این صورت فوگاسیتی برابر است با میزان جریان یک ماده از پتانسیل بالا به پایین ( زیاد به کم).

فوگاستیه اکسیژن  که برای اولین بار توسط اوگستر و وونز در سال 1963[1] معرفی گردید عبارت است از یک متغیر که پتانسیل اکسیداسیون را در فشار نسبی اکسیژن کنترل می کند. فوگاستیه اکسیژن از لحاظ سنگ شناسی مهم بوده و بصورت مستقیم با نوع حضور آهن در فاز اکسیدی و یا احیایی مرتبط می باشد. این فوگاسیتی معمولا توسط بافرهایی نظیر فایالیت، مگنتیت-کوارتز (FMQ) و یا  نیکل- اکسید نیکل (Ni-NiO) کالیبره می شود. در O2  پایین، آهن در حالت خالص خود ( به مانند شهاب سنگها و هسته زمین) و در فوگاستیه اکسیژن بالاتر، آهن دوظرفیتی حضور داشته به مانند واکنش زیر که با عنوان QIF شناخته می شود(Frost 1981).

Fe2SiO4 ↔ 2Fe+ SiO2+ O2

در  O2 بالاتر آهن به هر دو صورت 2 و 3 بار مثبت وجود داشته و تشکیل مگنتیت می دهد (واکنش FMQ )

2Fe3O4 + 3SiO2↔3Fe2SiO4+O2

و اما در فوگاسیتی اکسیژن بازهم بالاتر آهن دو بار مثبت تشکیل هماتیت می دهد (واکنش HM)

6Fe2 O3↔ 4Fe3 O4+O2

[1] (Eugster and Wones (1963


در سیستم Fe-O-SiO2 ، واکنش های FMQ و IQF مرزهای بالایی و پایینی فوگاسیته اکسیژن برای فایالیت و MH مرز بالایی این فوگاسیتی برای مگنتیت می باشد. واکنش های IQF, FMQ و MH بافرهای اکسیژن نامیده می شود.

فوگاسیتی اکسیژن همچنین برای شناسایی ترکیب سیالات مرتبط با سنگهای آذرین و دگرگونی نیز مهم می باشد(Frost 1981). میزان آهن موجود در ماگما هویت اکسیدی و یا احیایی سیالات ماگمایی را مشخص کرده و یا به عبارت دیگر نوع سیستم کانه زایی را مشخص می کند. میزان اکسایش توده های نفوذی بصورت قابل توجهی به فراوانی مگنتیت و ایلمنیت بستگی داشته و می تواند به دو دسته کاهش یافته ( سری ایلمنیت یا نوع S) و یا اکسید شده (مگنتیت و یا نوع  I) تقسیم بندی شود (Lang and Baker 2001).

دیاگرام زیر رابطه بین محتوای آهن و فوگاسیته اکسیژن را نشان می دهد که بر روی آن موقعیت ماگماهای آلکالن احیایی جداشده از گوشته حاوی کانه سازی قلع و تنگستن و ماگماهای کالک آلکالن اکسیده حاوی کانی سازی مس-مولیبدن یا مس مشخص شده است(lang and Baker 2001).

این متن ترجمه بخشی از کتاب " فعالیت های هیدروترمال و سیستمهای کانه زایی" نوشته فرانکو پیراجنو  می باشد که توسط نگارنده ترجمه شده است.
با آرزوی موفقیت 
آزادبخت
لینک      نظرات ()      

مطالب اخیر میکای سیاه مراحل نوشتن پروپوزال فوق لیسانس/ دکتری در کانادا بیست و سومین همایش بلورشناسی و کانی شناسی ایران اولین کنفرانس ملی سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی در علوم زمین توپاز عناصر کمیاب (REE) کماتوئیت و بافت اسپینیفکس مهناز میرزایی، اولین زن معدنکار ایران پگماتیت چیست؟ حقیقتی تلخ و رایج در دانشگاه های ایران
کلمات کلیدی وبلاگ 1390 (٢) 5 شهریور 1390 (۱) arc gis (٢) babylon geology glossary (۱) death valley (۱) earth (٤) fluid inclusion (۱) gps (۱) gravity (۱) icp (۱) icp-ms (۱) landslid (٢) niagara falls (۱) pirajno 2009 (۱) plan of study (۱) ree (۱) remote sensing (۱) satellite image (۱) usgs (۱) xrd (۱) آبشار (۱) آبشار نیاگارا (۱) آبشناسی (٤) آتشفشان (٥) آتشفشان های زیر یخچالی (۱) آتلانتیس (۳) آخرین اخبار (۱) آزمون جامع دکتری (۱) آزمون دکتری (٢) آزمون کارشناسی ارشد (۱) آمادگی برای آزمون دکتری (۳) آمار جالب (۱) آندالوزیت (۱) اب شناسی (۳) ابر قاره ها (۱) ابزار سنگی (۱) اتشفشان (۱) اخبار جالب (٩) اخبار زمین شناسی (٤۱) اخبار گروه (٤) ادامه تحصیل در خارج از کشور (٢) اربیکولار (٢) ارسال مقاله (۳) استخدام (٢) اعلام نتایج دکتری (۱) البرز (۱) الماس (۱) الیوین (۱) انجمن زمین شناسی ایران (۱) انعکاس نور (۱) انواع جریان ماگما (۱) انواع کانی سازی (٢) اهمیت نویسنده اول در مقاله (۱) اولین پرنده (۱) اولین زن معدنکار ایران (۱) اولین کنفرانس ملی سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرا (۱) اولین کنگره بین‌المللی عناصر نادر خاکی و تکنولوژی (۱) اکتشاف معدن (۱) ایزوتوپهای ناپایدار (۱) ایزوتوپهای ناپایدار (۱) ایستگاه فضایی بین المللی (٢) بازالت (۱) بافت اسپینیفکس (۱) بافت سنگهای آذرین (۱) بافت گرافیکی (۱) بد زمین (۱) برج میلاد (۱) برش های الماس (۱) بزرگترین ماه (۱) بلور شناسی (۱) بلورشناسی (۱) بلک اسموکر (۱) بنیاد ملی نخبگان (۱) بورس (۱) بی بی سی (٤) بیبیلان (۱) بیست و سومین همایش بلورشناسی و کانی شناسی ایران (۱) بیوتیت (٢) پالئوتکتونیک (۱) پایان نامه (۱) پتانسیل شیمیایی (۱) پترولوژی (۱) پراش پرتو ایکس (۱) پروژه تحقیقاتی (٢) پس لرزه (۱) پگماتیت (۱) پگماتیت (۱) پلاژیوکلاز (۱) پلاژیوکلاز در مقطع نازک (۱) پلاژیوکلاژ زونه (۱) پیروکسن (۱) پیش بینی زلزله (۱) تبریک سال 1391 (۱) ترمومتری (۱) تسونامی (٤) تصاویر ماهواره ای (۱۱) تصفیه آب (۱) تصویر فضایی (٥) تصویر ماهواره ای (٤) تعیین درجه حرارت (۱) تقسیم بندی ژئوشیمیایی عناصر (۳) تقسیم بندی گرانیت ها (۱) تقسیم بندی گلداشمیت (۳) توپاز (۱) توده هوایی (۱) توصیف سنگهای گرانیتی (۱) توصیف سنگهای گرانیتی (۱) تکامل انسان (۱) تکتونیک (٢) جاذبه زمین (۱) جاذبه های گردشگردی ایران (۱) جریان گدازه ای (۱) جریان واریزه (۱) جو (۱) جواهر (۳) حشرات (۱) حقیقت تلخ (۱) خزش (۱) خورشید (٤) دانشجو (۱) دانشگاه آزاد (٢۸) دانشگاه آزاد تهران شمال (۱) دانشگاه پیام نور ابهر (۱) دانشگاه دامغان (۱) دانشگاه سراسری (۳) دانشگاه شاهرود (۱) دانشگاه شهید بهشتی (۱) دانشگاه فردوسی مشهد (۱) دانلود (۱) دانلود مقاله زمین شناسی (۱٤) دانلود نقشه زمین شناسی (۱) دانلود کتاب (٢) دانلود کتاب زمین شناسی (٤) دایناسور (۳) دریاچه ارومیه (۳) دفاع از عنوان پایان نامه (۱) دهانه آتشفشان (۳) دودکش جن (٢) دودکش های سیاه (۱) دوران ژوراسیک (۱) دوره آموزشی arc gis (۱) دوره آموزشی آرک (۱) دوماه در آسمان (۱) دکتر قریب (۱) دکتر مالکی (۱) دکتری دانشگاه آزاد (۱) دکتری در خارج از کشور (۳) دیرینه شناسی (۱) دیوار چین (۱) راه شیری (۱) رسوب شناسی (۳) رعد و برق (٢) رفع مشکل دانلود (۱) رنگین کمان (۱) روان شدگی (٢) روش های آنالیز نمونه های معدنی (٢) روی (۱) ریزش (۱) ریشتر (۱) زباله های فضایی (۱) زلزله (٧) زلزله آذربایجان (۱) زلزله تبریز (۱) زلزله ترکیه (۱) زلزله تهران (۱) زلزله ژاپن (۱) زلزله سنجی (۱) زمرد (۱) زمین ساخت (۱) زمین شناس (٢) زمین شناسان دانشگاه آزاد اسلامی (٢٧) زمین شناسی (٢۱) زمین شناسی اقتصادی (٩) زمین شناسی پزشکی (٢) زمین شناسی تاریخی (٤) زمین شناسی زیست محیطی (٥) زمین شناسی نفت (٢) زمین شناسی نفت دکتر رضائی (۱) زمین لرزه (۳) زمین لغزش (٤) زمین لغزه (۱) زنجان (۱) زینب آزادبخت (۱۳) ژئوتوریسم (۱) ژئوشیمی (٥) ژئوشیمی رولینسون (۱) ژئوفیزیک (٢) سازمان زمین شناسی کشور (۳) سازند آسماری (۱) ساعت زمین (۱) ستاره (٢) سد (۱) سد ستارخان (۱) سربازی (۱) سرطان (۱) سقوط (۱) سمینار زمین شناسی (۱) سنجش از دور (۱) سنگ آذرین (۳) سنگ شناسی (۳) سنگ شناسی دگرگونی (۱) سنگ شناسی رسوبی (٢) سنگهای گرانیتی (۳) سوالات مصاحبه حضوری آزمون دکتری (۳) سیاره (٤) سیارک (۱) سیالات درگیر (۱) شایعات زمین شناسانه (٢) شرط معدل (۱) شرکت ملی نفت (۱) شفق قطبی (٢) شق القمر (۱) طبقه بندی گرانیت ها (۱) عصر یخبندان (۳) عطارد (۱) علوم پایه (۱) عناصر سیدروفیل (۱) عناصر لیتوفیل (۱) عناصر نادر خاکی (۱) عناصر کالکوفیل (۱) عناصر کمیاب (۱) عکس زمین شناسی (٢٤) غار (٢) غروب آفتاب (۱) فرسایش (٤) فرسایش بادی (۱) فسیل (٢) فسیل شناسی (۱) فضا (٩) فضاپیما (٢) فعالیت شیمیایی (۱) فلدسپارها (۱) فوت دکتر یعقوب پور (۱) فوگاسیته اکسیژن (۱) فولییشن (۱) فوکوشیما (۱) فیزیک (۱) فیس بوک (٢) قطب شمال (٢) گدازه بالشی (۱) گرانوتوئیدها (۳) گرانیت (٦) گرانیت قلع دار (۳) گرانیت نوع a (٢) گرانیت نوع i (۱) گرانیت نوع s (۱) گرایزن (۱) گردهمائی (٢) گرم شدن زمین (٢) گروه میکا (٢) گسترش جانبی (۱) گسل (۱) گل (۱) گوهر شناسی (۱) لغتنامه زمین شناسی (۱) مالاکیت (۱) ماه (٤) ماه گرفتگی (٢) ماکروفسیل (۱) محلول های هیدروترمال (۱) مخازن نفتی (۱) مخازن کربناته (۱) مخاطرات زمین (۱) مخروط افکنه (۱) مدارک مورد نیاز اقدام برای تحصیل در خارج از کشور (۱) مردان نمکی (۱) مریخ (۱) مس (۳) مشکین شهر (۱) مصاحبه حضوری دکتری (۳) مطالعه سیالات درگیر (۱) معدن ذغالسنگ (۱) معدن نمک چهر آباد (۱) مقالات آی اس آی (٢) مقاله زمین شناسی (۱۳) ملات (۱) مناطق دیدنی ایران (۱) منبع زمین شناسی نفت (۱) مهناز میرزایی (۱) مهندسی معدن (٢) مکانیسم های کانونی (۱) میدان مغناطیسی (٢) میکای سیاه (٢) میکای لیتیم دار (۱) ناسا (۱٥) نتایج کارشناسی ارشد آزاد (۱) نتایج کارشناسی ارشد ازاد 1390 (۱) نتایج کنکور آزاد (۱) نتایج کنکور سراسری (٢) نجوم (٦) نحوه اقدام برای ادامه تحصیل خارج از کشور (۳) نحوه نوشتن مقاله علمی (۱) نشست زمین شناسی (۱) نصاویر ماهواره ای (۱) نفت (۱) نفشه 1:250000 (۱) نقشه زمین شناسی (۱) نیروگاه اتمی فوکوشیما (۱) همایش (٢٧) هوازدگی (۳) هواشناسی (۱) هیئت علمی (۱) کارست (۱) کارگاه آموزشی (۱) کاسیتریت (۱) کانسارهای پورفیری (٢) کانسارهای هیدروترمال (۱) کانون زلزله (۱) کانی (۱) کانی سازی اسکارن (٢) کانی شناسی (٦) کانی شناسی میکروسکوپی (۳) کانی های صنعتی (۱) کانی های فلزی (٢) کانیها در زیر میکروسکوپ (٢) کلاس های آموزشی (۱) کماتوئیت (۱) کنفرانس (۱۳) کنگره (۱) کنکور دکتری (٤) کنکور کارشناسی ارشد (٢) کهکشان (٥) کویر مرنجاب (۱) کویرهای ایران (۱) کیلا اوا- هاوایی (٢) کیمبرلیت (۱) یخچالهای طبیعی (٢)
دوستان من وبسایت گروه فیس بوک گروه سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال (علوم پایه) سازمان نقشه برداری کشور پایگاه ملی داده های علوم زمین کشور گروه مشاوران علوم زمین پانا انجمن علمی زمین شناسی دانشگاه تهران گروه زمین شناسی دانشگاه اصفهان در فیس بوک گروه زمین شناسی دانشگاه تربیت مدرس در فیس بوک دانشگاه آزاد اسلامی شیراز دانشگاه تهران دانشگاه شهید بهشتی دانشکده زمین شناسی دانشگاه هاروارد دانشکده زمین شناسی دانشگاه تورنتو دانشکده زمین شناسی دانشگاه اتاوا وبلاگ بزرگ مقالات زمین شناسی زمین شناسی علمی زیبا دانشجویان زمین شناسی اقتصادی لاهیجان Earth پایگاه برنامه های علوم زمین مهندسین مشاور خاک و پی فیدار گروه زمین آزمون دنیای ژئوماتیکس انجمن زمین شناسی اقتصادی ایران Carbonate Sedimentologist سازمان فضایی ایران زمین شناس جوان سایت فدک GEO-GIS خبرنامه زمیننیوز بزرگ ترین وبلاگ تست زمین شناسی در ایران وبلاگ زمین شناسی پرتیکان سنگ شناسی رسوبی(مجتبی مهدی نیا) شرکت معدنی سنگ گرانیت شفق نطنز گروه کوهنوردی اوشیدا زاهدان وبلاگ زمين شناسي لرستان فارغ التحصیلان زمین شناسی ورودی 82 دانشگاه شهید چمران اهواز MS-GEOLOGIST دختر زمین شناس زمین شناسی و ژئوتوریسم Iranian Geologist غارهای ایران ژئومورفولوژی، علم مطالعه اشکال زمین زمین شناسی انجمن نجوم آماتوری لیرا وبسایت شخصی دکتر رضا میرزایی محمودآبادی رخساره مهندسین معدن دانشگاه صنعتی بیرجند سایت تخصصی جی.آی.اس انجمن عملی مهندسی معدن تهران جنوب آزمونکده : بانک جامع سوالات دانشجویان زمین شناسی زاهدان